Elazığ Şiirin Başkenti etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
Elazığ Şiirin Başkenti etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

29 Kasım 2008 Cumartesi

YUKARIŞEHİR (HARPUT)






"Uzakta, Güllübağlar'dan doğru, bir bağlamacının maya söyleyen gür, yanık sesi de o sıra yükseldi:



Huma kuşu yükseklerden seslenir
Yar koynunda bir çift kumru beslenir
Sen ağlama kirpiklerin ıslanır
Ben ağlim ki belki deli gönül uslanır.



Bağlamacının perde perde yükselen uzun ezgisi, çiğ düşmüş boz toprağın üstünde; yalın, insancıl, acılı , yayıldı, dağıldı doğan güne.

***


"Miskin adem oğulları
Ekinlere benzer gider
Kimi biter kimi yiter
Yere tohum saçmış gibi."

Yunus Emre


Arap Yarımadası'nın kurak, kumlu topraklarından kuzeye, Anadolu'nun yüksek yaylalarına doğru gelenler; doğuda Dicle'nin sığ, durgun sularını , batıda derin yatağında gürültülerle akan Fırat'ı izler; dağlık, dar bir geçide ulaşırlardı.

Geçidin kuzeye bakan arka yamaçları; Çapakçur, Monzur, Nurhak dağlarının çevirdiği ince uzun bir vadiye inerdi. Murat Irmağı, Karasu, Peri Suyu, ayrı ayrı, çok uzaklardaki yüksek yaylalardan gelir, bu ince uzun vadinin güneyinde birleşir, Fırat'ı oluştururlardı. Gür, gürültülü, uzun yolun yolcusu Fırat'ı.

Fırat, okyanusa kadar uzanan yolculuğunun bu çıkış yerinde dik, derin vadilerden, kayalık dar boğazlardan geçerdi. Dar boğazlara gelip girdiğinde, döner, yükselir, yatağından yukarılara köpük köpük dalgalar, saydam su zerrecikleri saçardı; önünde, arkasında akıl almaz girdaplar, korkunç mağaralar oluştururdu.

Suların akıp gittiği derin vadinin iki yakasındaki dik dağ yamaçlarında bodur meşeler, alıçlar, bademler göğerirdi. Aşağıda, vadinin derinliğinde gürültülerle akan coşkun sulardan uzakta, bu ağaçlar; kavruk, tozlu, seyrek; büyür, kurur, yeniden göğerirdi.


***

Yukarışehir'e vali atandığında kırkının üstündeydi Salih Sıtkı Paşa.

Paşa, Yukarışehir'de, devleti sıkışıp kaldığı cendereden çekip çıkaracaktı. Çekip çıkaracaktı ya , anayasasız, parlemantosuz, partisiz, derneksiz yapacaktı bu işi! Misyonerlerle, konsoluslarla yüz yüze, diz dize, söyleşip görüşerek, varsıl beyleri, ağaları, şeyhleri, her bayram konağa çağırıp armağan vererek, armağan alarak... Yol, cezaevi, hükümet, adliye, kışla yapımı için salma salarak, çalışma yükümlülüğü koyarak... Tam on bir yıl!

On bir yıl Salih Sıtkı Paşa, Yukarışehir yöresinde egemenlik sürdü. Dediği dedik, çaldığı düdüktü!

***

Kahveler geldi. Hoca efendiler kahveyi alırken, yerlerinden doğruldular, sağ ellerini göğüslerine bastırdılar.
Paşa bekledi. Gözleri ile fincanların dağılmasını izledi, sonra:

"Dine, devlete kanat germenin tam zamanıdır bana kalırsa." dedi. "Herkes, gücü yettiğince, dine devlete el vermeli!"

Hocalar başlarını salladılar, onayladılar.

Müftü Nizamettin Efendi, gözlerini kaldırdı, Paşa daha konuşacak mı, diye bekledi. Aradan zaman geçince:

"Güzel söylersin; yerince, yerli yerinde söylersin Paşa Hazretleri! Devletin içinde, siyasetin yakınında olanlar bilir iyisini, ayrıntısını. Bizim bildiğimiz, ağızdan ağıza abartılana, kulaktan kulağa saptırılana dayanır. Ola ki yanlıştır, eksiktir. Lakin, kimi şeyler çok açık şeçik doğrular gibi gelir bize."

Durdu, kahvesinden bir yudum aldı. Hiç görmezmiş gibi bakındı yöresine:

"Rus'un olduğu gibi, İngiliz'in, Fransız'ın, Prusyalının; kısacası; büyüme, yayılma yarışına çıkmış devletlerin siyasalarının temel çizgisi, Osmanlı'yı dağıtmak, esir etmektir! Sade Osmanlı'yı değil; Hind'i, Çin'i, Afgan'ı, İran'ı da... Tamamını ele geçiremeyeceklerini anladıkları büyük lokmaları, içten dıştan böler, parçalar, öyle yutmak isterler! Bize arka çıkar göründüklerinde, kaygıları lokmayı başkalarına kaptırmamaktır. Böyledir. İngiliz Rus'a karşı çıkmış, bizim yanımızda olmuşsa, çok kısa zaman için bizden yana olmuştur... Böyle kısa zamanlarda, arkası önü belli yakınlaşmalar üstüne siyaset kurmak, denge tutturmak, hiç olmaz denilmese de, güç, çok güç olur Paşa Hazretleri."

"Öyle de olsa. Hoca Efendi, bunların siyasetlerinin temelinde bizi parçalamak düşüncesi de bulunsa, bizden yana görünenleri, o sıra, yanımıza çekmek zarar getirmez."

"Yana çekmenin ödünü nedir? Ona bakmalı Paşa Hazretleri. Yana çekmenin ödünü üstünde çok durmalı. Çoğu kez, dişe diş kanlı savaşların yenilgisinde verilenler bu ödünlerden daha önemli değildir."


***

"Yukarışehir" Şemsettin Ünlü tarafından yazılmış bir roman. İnkılap Kitabevi yayınlarından. Yusuf'la Helmin'in aşkının anlatıldığı bir roman. Ancak 1870'li yılların tarihi, sosyal, kültürel olaylarıyla birlikte veriliyor bu aşk. Oldukça sürükleyici bir eser. Dili şiirsel, anlatımı içten. Bir şehrin taşınma öyküsü de var.Tarihden çıkarmamız gereken dersler de...

Yukarışehir, yazarın olduğu gibi babamın da doğduğu şehir . Mezre'ye taşınmış, adı Elazığ olmuş.

Elazığ Okuyor, dedik; Elazığ Şiirin Başkenti, dedik. Elazığlılardan hiç ses çıkmadı. Aslında bu başlıkları Elazığ Valisi kampayasında kullandı, ben de sevinçle yazdım, yorumladım. Ama şimdi Elazığ gerçekten okuyor mu, emin değilim. Belki okuyordur da yazmıyordur. Çünkü pek çok Elazığ yazısı yazdım, onlardan doğru dürüst yorum alamadım.
Sayın Elazığ Valisinden küçük bir ricam var : Bu yıl ki kampanyasını düzenlerken "Elazığ Yazıyor" diye yapsın. Ve bu romanı hiç olmazsa Elazığlılar okusun...

Dostukla...

7 Kasım 2008 Cuma

ELAZIĞ ŞİİRİN BAŞKENTİ

Elazığ  Valisi  Sayın Muammer  Muştal,  o şiiri  okuyabilseydi, benim bu etkinlikten haberim bile olmayacaktı...

Nedense  bizim ülkemizde  iyi şeyler  haberlerde fazla yer bulamıyor. Eleştiriyi hep olumsuz eleştiri olarak algılamamızdan mıdır nedir? 

 Eserden önce bir skandal olay kasıtlı olarak yaşanmış gibi  yapılır. Haberciler yakaladık diye skandalın peşine düşer, o arada yapılan çalışma, dizi film mi olur,  yeni şarkı mı olur, belgesel mi olur, her neyse tanıtıcı bu reklamlarla duyurulmuş olur.

Ama benim bugün yazacağım böyle bir olay değil. Kasıt yok yani...

...........

Elazığ Valisi'ni ilk kez   " Elazığ  Okuyor"  kampayasını başlattığında basın aracılığıyla  tanıdım.  Bu kampanya  hem Elazığ dışında yaşayan bir Elazığlı olarak  hem de emekli yazın öğretmeni olarak  beni çok sevindirdi. Bu konuda bir de yazı yazmıştım.  Geçen yıl Cengiz Aytmatov'u da Elazığ'da ağırlayarak  " Türk Dünyası Hizmet Ödülü" verilmesini, adını verdikleri parkın açılışını ona yaptırışlarını da uzaktan sevgiyle izlemiştim.


Şimdi de Valimiz "Elazığ'ı  Şiirin Başkenti" yapacağız diyerek yola çıkmış. Aslında 1992 yılında başlamış bu çalışma.  Tam on altı yıl sonra haberlere düşmesi  ise Sayın Muammer Muştal'ın Arif Nihat Asya'nın  "Ağıt" adlı şiirini ezberden okumak isteyip de birkaç deneme sonucunda okuyamaması sonucu oldu.  TV'de izledim, çok sevimli, çok samimiydi Valimiz. Tıpkı ilkokul öğrencileri kadar heyecanlıydı. Heyecandan dedi,  denedi denedi olmadı, neydi diye salona sordu, suflör kullandı,  ııhh...  Olmadı, ama iyi ki de olmadı.  Olsaydı, haber olmayacaktı. (Bir uyarı: Ezber iyi bir şey değildir! )

Neyse efendim sözü fazla uzatmadan bugün " Uluslararası 16. Hazar Şiir Akşamları" başlamış. 6-7-8 Kasım günlerinde çeşitki etkinliklerle  devam edecek.


Fırat Üniversitesi Devlet Konservatuarı korosu, Elazığ Musiki konservatuarı korosu, Elazığ Belediyesi Mehteren Takımı da etkinliklere renk katacakmış.
Rölyef sergisi açılacak, şairler şiirlerini okuyacak, açık oturumlar düzenlenecek ve bu etkinlikler öğrencilere ulaştırılacakmış.  


Bugünkü etkinlik Azeri şair Bahtiyar Vahapzade'nin onuruna düzenlenmiş, ama rahatsızlığı nedeniyle katılamayacakmış. 
Bugünkü Azerbaycan şiiri, Kazakistan şiiri, Kırgızistan şiiri,Kıbrıs şiiri, Çocuk ed. ve çocuk şiiri açık oturumlarda tartışılacak örnekler sunulacak mış.

Bizden Yahya Kemal 50. ölüm yıldönümü nedeniyle, Türkçemizin Ses Bayrağı Fazıl Hüsnü Dağlarca'da sanırım daha yeni kaybetmemiz nedeniyle etkinliklerde anılacak.

Neden bizden bu kadar az, demeyeceğim.  Diğerlerini de başka belediyelerimiz,valilerimiz, Eğitimcilerimiz yapsın. Sanata  ve sanatçılarımıza gereken önemi vermediğimiz için bu durumlara düşmedik mi? İçimizdeki "iyi insanı "  bir kenara fırlatmadık mı?  Şimdi de "kötü insanlar" neden ortalıkta cirit atıyor, diye ağlaşmıyor muyuz.  Meydanı boş bırakırsak dolduran çok olur.  Hepimiz biraz suçluyuz galiba.




Ve etkinlik  "ŞAİRLER YÜRÜYÜŞÜ"  ile son bulacakmış.  


Şairler yürüsün,
Yazarlar yürüsün,
edebiyatçılar yürüsün,
tiyatrocular yürüsün,
mimarlar-mühendisler yürüsün,
heykektraşlar yürüsün,
sinemacılar yürüsün,
müzisyenler yürüsün,
gazeteciler yürüsün 
blogerler yürüsün,
herkes yürüsün...


Yürüyelim Arkadaşlar...


" Güneş Ufuktan Şimdi Doğar... "




.............









NOT: Valimizin ezberden okuyamadığı şiiri meraklısı için ekliyorum.

AĞIT

Ağlayan parmakları nur
Sularından  kınalı kızlarım
Ağlasın Meraga göklerinden
Meraga'ya  bakıp  yıldızlarım


Yollara Kürşadlar uzanmış ölü
Ağlasın  Akülke,  ağlasın  Sütgölü
Yiğitlerim uyur gurbet ellerde
Kimi  Semerkant'ta  bekler beni
Kimi Caber'de

Caber yok, Tiyanşan yok, Aral yok
Ben nasıl varım?
Ağla ey Tanrı dağlarıda
İndirilmiş Tanrım

Şu yakın suların
Kolu neden bükülmez
Fırat niçin, Dicle niçin, Aras niçin
Benden doğar benden dökülmez?

Ben ki ataeşle konuşurdum, selle konuşurdum
İdil'le Tuna'yla Nil'le konuşurdum
"Sargaryos" u  " Sakarya"  yapan 
"İkonyom" u  " Konya"  yapan
Dille konuşurdum. 

Arif  Nihat Asya




KİMSE YOK MU

"bu geceyi bağırtan ben değilim bu geceyi bu bir yürek gibi buğulu bu uğultulu yangın gecesini rezil rezil bağırtan ben değilim gem...